Πῶς μοι ἔτυχε ἐν ταῖς ἐνθάδε ὥραις ἀσθενείας καὶ αἰτίας τυχούσης τῆς ἱστορίας, οὐ πρὸς ὑμᾶς μὲν ἔσχατον ἀπεκρύπτομαι. ὅσους ἂν ἐπὶ τῆς τέχνης τῶν λόγων ἔσχον, ἐνθυμηθείς ἑκάστους καὶ ἑκάστην τῆς ὑμετέρας ὑπόληψιν, ἔδοξεν ἐμοὶ σπουδαιον ἐστὶν ὑμᾶς μέμψασθαι μικρῶς, ἵνα μήποτε νομίσητε ἡμᾶς ἄνθρωπον ἀτεχύνεσθαι ὑπολαμβάνειν, ἀλλὰ δὴ ἐν ἔργοις ἀνδρῶν ἔχοντος τὸν νουν ὑπεροπλίαςν.
καὶ μὴν ἐὰν ἄν τις ἐρωτῇ, ὅθεν ἐξῆλθον εἰς τὰς ἔξωθεν ὁδοὺς καὶ ἔπειθόν με ἡ τύχη ἐπὶ θαλαττανωμαλίῃ καὶ ἐπὶ ξενηλασιᾷ πολλῆς ἄλλως ἢ ὁμοίως καὶ ὑπὲρ τῶν κοινῶν ἀσφαλῶς διεφθαρμένης, ἀποκρινοῦμαι τὰ τοιαῦτα. ἦν γάρ ποτε ἡμεῖς ἐν τῇ πόλει Σάμῳ, οὗ ὁ πατήρ μου ἐγέννησεν με, ἀνασκοπούμενοι καὶ ἀπὸ τῶν συνηθῶν ἀναγκαζόμενοι πρὸς φιλοσοφίαν.
ἦν δέ μοι ἄνθρωπος φίλος, ἥ τε βία καὶ ἡ σπουδὴ αὐτοῦ μεγάλαι· οὗτος ὀνομάζετο Ταύρις, ἀνὰ τὸ ἐπ᾽ ἀληθῶς ὄνομα, ἀλλ᾽ οὐκέτι ἐντεῦθεν πλὴν σοβαρῶς· ὁ δὲ Ταύρις εἶχε φιλίαν μετ᾽ ἐμοῦ μεγάλην, καὶ ἡμεῖς ἐν πολυπραγμοσύνη σὺν ὀλίγῃ ἀκολασίᾳ ἐσφρονοῦμεν.
ἡμᾶς οὖν ἡ ἡμέρα ἐξήγαγε ἐπὶ τὸ ἔξω τῆς πόλεως ἡδονῆς καὶ περὶ τὸ θαυμάζειν· ἐκεῖ οὐ μόνον τὰ εὖ κείμενα τῶν ὁδῶν θεωροῦμεν, ἀλλὰ καὶ ξένους ἐνίοτε θαλάμους καὶ τεχνήματα τῶν ἐπὶ τῷ πελάγει θαυμάσια. ἡμεῖς οὖν ἀναχωροῦντες ἐπὶ πλοίῳ ἀπῆμεν.
ἦλθον δ᾽ ὅτε ἐν πόντῳ ὡς ὁμολογήσαντες ὡς ἄνθρωποι τὰ κατὰ δύναμιν, καὶ οὐκ ἀγνοήσαντες τοὺς κινδύνους, ἐνίαυτον ὅλον ἐπὶ τῆς θαλάσσης ἀνεσώσαμεν. ὅμως δὲ καὶ ἐν ταύτῃ τῇ πορείᾳ ἐπὶ τὰ πολλὰ κακοπαθήματα ἐποιήσαμεν· οἵ τε κῦμα μεγάλον καὶ ἄνεμος οὐ μικρὸς ἡμᾶς ἐξέπλει, καὶ τὰ ἔνθα καὶ ἔνθα σπείροντα ἐπὶ τῆς ναῦς.
ἡμέων δὲ ὡς οὖν ἤδη διὰ τῆς νυκτὸς ἐλθόντων οὐκ ἀσφαλῶς, ἐγὼ καὶ ὁ Ταύρις ὑπὸ τρόμου ἐκαρτερούμεθα· οἱ δὲ ἄλλοι ἐν χείλεσι γελῶντες ἔλεγον ὅτι οὐδὲν ἄξιον ἦν τοῦ φοβοῦ. ὅτε δὴ ἀνατολὴ ἡλίου ἐγένετο, εἶδον ἡμᾶς ἐπὶ νήσου ἀλλοτρίας, οὐκ ἔχουσας οἰκήματα ἀλλ᾽ ἔχουσας τερατείας.
οἱ δὲ ἄνθρωποι τῆς νήσου τοὺς ἐκπλάκτους ἡμᾶς ἀνέλαβον, ἐπεὶ δὲ ἐπαύσαντο ἡμεῖς ἡσυχίως ἀνακοινώσαντες, ἔδοξεν αὐτοῖς ὅτι ἦμεν ἄνθρωποι τῶν κοινῶν· καὶ οὗτοι ἦσαν ξυγχόμενοι μὲν ἔθνος λογικόν, ἀλλ᾽ οὐκέτι ἀνθρώπινον οἷόν τε, ἀλλὰ μίγμα ἔχοντες τῶν ζῴων καὶ τῶν ἀνθρώπων.
οἱ δὲ καὶ ἡμεῖς ἰδόντες τὰ τοιαῦτα ἐθαύμαζον, ὅθεν ἡ ἀρχή τῆς διηγρήσεως μου ἐστὶν ἅπαντα ἑρμηνεύειν τὰ παράδοξα. ὡς γὰρ οἱ νήσου ἔχοντες ἦσαν ἄπασιν ἑτεροῖοι, οὐκ ἔστιν ἐνθουσιῶδες παραλογισμὸν ἄλλως οἷον ἐμοί.
ὅταν δὲ ἐρώτησις γένηται περὶ τῶν θαυμασίων οἷς ἡ τύχη ἡμᾶς ἐπέτρεψεν, ἀναγκαῖον ἐμοὶ ἔδοξεν ἀναγγεῖλαι ἀκριβῶς ὅσα ἐγένοντο. Οὔκουν ἀφελεῖν μοι ὅλον τὸν λόγον, ἀλλὰ τὰ ἐν πρώτῳ καὶ οἷα τῇ ὅρμῃ ἐπέβαλονται διηγήσομαι.