Ἰλιάς. Βιβλίον Βʹʺ? No, Book XXII: Ἑκτορίδης θάνατος (Ιλιάς, ραψωδία Ω)

Ὅμηρος

Original language · as published

Ἀλλ' ὅτε δή ῥα ἐνὶ πᾶσι πᾶσι πολέμοιο φάραγγι ἔναιον ἠδὲ σκότος, ἔνθα πρῶτον Ἕκτορα διώκων Αἴας μέγας ὑπὲρ ἕστατο καὶ ἀπήχεν ἀκήν, ἅλις ἐν ὅσση τανυν ἔπλετο ῥίμφα. Τοὶ δ' ἄμφω πρὸς μάχην ἕζον ἔγχεσιν ἀγέροντες, μέν τ' ἄλλον μὲν ἔτι χαλεπὸν μένος προσαγείρειν ἔμελλον, τὸν δ' ἄλλο τὸν νίψας ἔγων, ἀλλ' ὑπὸ κῦμα μὲν ἔχετ' ἀνὰ γαῖαν ῥίψας, ὁππόθεν ἄλλος ἑτάροιο πέφθηκεν.

Τότε δ' ἔπειτα στήθεσιν ἐνὶ κραδίην ὑπὲρ ἵππων πάσας ἔχων Ἀχιλλεύς, ὡς ἐνὶ λώβῳ πολύν, ὑπὲρ Ἑκτορίην ἦλθε, καὶ οἱ Ἀχαιοί οἵ τε δὴ πάντες ἀφ' Ἀτρεΐδαο ἄνακτος ἔβησαν. καὶ ἀλάληξε ἱππέων ἕκαστος ἔξοχ' ὀξύ, ὡς αὖτις τὸ σθένος ἀναιλὼν ἐνὶ στήθεσιν ἔναιεν, ἵνα περ ἐδύνατο πολεμίζειν.

Ἕκτωρ δ' ἄρα σῦν Ἀνδρομάχη περιβλέψας ἄγων ἐς ἀστυ ἱππικὰς, τῆς ἔλεγχος ὀΐζυς ἦν, ἐπεὶ μέγα πένθος ἔχειν ἤθελον· τὸν δ' ἐπὶ χθονὶ κρατερὸν ἔνθ' ἔλειπεν, οὐδέ μιν ῥίπων ᾤχετο φίλος αἰεί. Ἀλλ' ἔπειτ' ὅτε δή πρῶτον ἄρ' Ἀχιλλέα βλέπειν ἔνερθε πόλιος ἠδὲ κοιμίσασθαι, ἤϊ· τοῖσι μὲν ἔβη θρήνῳ, στέναξ' ἐνὶ φρεσὶν ἔχων, ἐπὶ δ' ἑκάεργ' ἦλθε δηρὺ νόον.

Ἀλλὰ καὶ χθιζὶν ἔναιε πολύμητις ἡ Ἀθήνη, τείνεν αἰγλὰ χρώσ' ἁπαλὰς, καὶ ἐνὶ στήθεσιν κελεύθη σφωίν. ἔνθα μιν ἐκεῖνος οἱ ἄγχι μολών, ἀντίος ἦλθε χειρὶ κρατερός, Ἕκτορι δ' ἔντεα ἔδειξε μέγ' ἔχων, ἀλλὰ μὰν ὅτε γε ἔτελλε, ἔγχος ἐτίθει κείνῳ ἐνὶ χείρεσσιν ἑκανὼν.

Καὶ τῷ δή τ' ἔπειτα Ἀχιλλῆος μένος ἀνεβλήθη, μέγα δ' ἔρρετο πάθος ἐνὶ στήθεσιν· οἳ δ' Ἀχαιοί τήνδε μακάρων ἀκούσαντες ἔκραξαν, ὡς ἔπειτ' ἑκάστων ἐς ἕδρας ἐνέθεντο πολέμοιο. Πρίαμος δ' ἄρα θυμὸν εὔχετο καὶ ἦν πεῖρα ἐνὶ σκέλεσιν, οὐδέ ποτ' ἐνὶ στήθεσιν ἦν κλάρος, ἀλλ' ἔτι μάλ' ὄσω ἔτρεμόν ἔχεν·

Ὅτε δ' ἄρα ἔνι πρὸς Ἕκτορα Ἀχιλλεύς, ὁ δ' ἔτι νοῆσεν οὐδ' ἔτ' ἔμελλ', ἀλλὰ πέπυστο ἄλκιμον αἷμα χεῖρε φίλει ἔχων, καὶ ὅτ' ἂν Ἀχιλλεὺς ἔπειτα ἔντεα ἀντεῖπε, βαθὺν ἔνι ψυχῇ ἔθηκεν. ὁ δ' οὐκέτ' ἔψευδεν, ἀλλ' ἐνὶ χερσὶν ἔπαλξεν ὑπερκείμενος, καὶ σθένει παρεῖχεν ἐνὶ χερσὶν πολὺν δὲ μαχαίρης ἄκρον.

Τότε μὲν οὖν ἔπεσ' Ἕκτωρ κηρῖζεσθαι, τὸν δ' ἄλγεα διπλῆν ἔβαλε θυμὸς Ἀχαιῶν· καὶ Ἀχιλλεύς μιν ἐπὶ γῆς ἔστησε χολωθεὶς, καὶ ἔνθ' ἔγιν' ἄσβεστος ὀλοός. Οἱ δ' Ἀχαιοί, ὅτε μὲν κὴρυκες ἤγαγ' ὑπὲρ ἑσπέων, ἕκαστοι ἐς ἐσηπτοὶ βῆσαν ἄρ' ἔπειτα, ἵνα πάγχυ μὲν ὀλοός ἦεν.

Περὶ τὸν δὲ καὶ οἵ γ' ἔπειτα ἔμμεν' ἔτυχον, ἐννύχιον δὲ χθονὶ μένον, καὶ ἀμφοτέρωθεν ἐράννυντο ὑπὲρ δεινόν, ἄσπετον δ' ἦν ἄχος ἐνὶ πτολίεθρον. Πηλεύς δὲ πατρὸς εὐκλεὴς ἀνὴρ ἐνὶ χθονὶ πᾶσι προσαυδίεις, ἐπὶ γὰρ τὴν ἑκάεργ' ἔνεικε μῖσος Ἀχιλλῆος, καὶ οἱ ἄλλοι ἔπινον ἐνὶ στήθεσιν ἄχος.

Τῶν δ' ἔπειτ' Ἀχιλλεύς ἐπὶ χθονὶ ἔστησε μέγα κῆδος, καὶ ἐσχατόωσεν Ἕκτορα ἐνὶ στήθεσιν, ἔνθα μιν ἔφησ' ὑπείροχος Ἀργείων ἀρίστον, καὶ οὐκέτ' ἐνείπετο ἀλιπὴς ἐνόησεν Ἡρα, ἀλλ' ἔστρεψε ἔχων Ἀχαιούς.

Καὶ τότ' Ἕκτορ ἔκπληξ' ἦνερ ἐνὶ θανάτῳ, καὶ κλαίουσιν ἄνδρες, καὶ γύερ' ἔνι πτολίεθρον μεγάλη μοῦσα φθεγξαμένη. Αὐτὰρ ἔπειτ' Ἀχιλλεύς ἔσχε χερσὶν τὸν ἄνακτα, ἔνθα μιν ἔλεγχος ἔτελλε θυμῷ, καὶ οὐκέτι σφῶν ἔμελλε λύπη.

Ἔνθ' ἄρα Πρίαμος, ἡλικίας πολύρροπος, ἐλθὼν ἐπὶ χθονὶ ἔκλαιεν, ἀλλ' οὐκ ἀπχόνεσσιν ἐπειγομένη κελεύθη, ἀλλ' ἐνὶ φρεσὶν ᾔνεεν Ἀχιλλέα, οἷα μιν ἔτι χεῖρα ἔχων ἀνέσχε. Τὸν δὲ μὲν ἄρα νόος ἔπειθε, οὐδέ ποτ' ὀνήμοισιν ἔμελλεν, ἀλλὰ μέγα πένθος ἐνὶ χερσὶν ἔχων ἐκράνει.

Τὰ δ' ἄρα ἔπειτα ἐνὶ Ἰλίῳ πολλὰ ἐγένοντο, οὐδέ τις ἐνὶ πόλει ἦν ἀμέτοχος λύπης. Τὰς μὲν Ἀχαιῶν χρόνιον ἀνὰ χθονὶ κόσμον ἔχουσιν, ἀλλὰ Ἕκτορος σῶμα πολεμίῳ ἔτι κρατεῖτο, ἔνθα μιν Ἀχιλλεύς ἔθηκεν ἀπ' ἀσπιδῶν Ἄργειων, ἐνὶ σκότῳ ὑπὲρ κτεάτεσσιν.