Πολιτεία Α΄

Πλάτων

Original language · as published

Κατέβην χθὲς εἰς Πειραιᾶ μετὰ Γλαύκωνος τοῦ Ἀρίστωνος προσευξόμενός τε τῇ θεῷ καὶ ἅμα τὴν ἑορτὴν βουλόμενος θεάσασθαι τίνα τρόπον ποιήσουσιν, ἅτε νῦν πρῶτον ἄγοντες. καλὴ μὲν οὖν μοι καὶ ἡ τῶν ἐπιχωρίων πομπὴ ἔδοξεν εἶναι, οὐ μέντοι ἧττον ἐφαίνετο πρέπειν ἣν οἱ Θρᾷκες ἔπεμπον.

προσευξάμενοί τε οὖν καὶ θεασάμενοι ἀπῇμεν εἰς τὸ ἄστυ. καὶ ὁ τοῦ Κεφάλου Πολέμαρχος θεασάμενος ἡμᾶς πόρρωθεν ἀπιόντας τὸν παῖδα προσέδραμε κελεύσας περιμένειν. καί μου ὄπισθεν λαβόμενος τοῦ ἱματίου ὁ παῖς, ὁ Πολέμαρχος κελεύει ὑμᾶς, ἔφη, περιμένειν.

καὶ ἐγὼ μεταστρεφόμενος ἠρόμην αὐτὸν ὅπου αὐτός ἐστιν. οὗτος, ἔφη, ὄπισθεν προσέρχεται· ἀλλὰ περιμένετε. ἀλλὰ περιμενοῦμεν, ἦ δ’ ὃς ὁ Γλαύκων. καὶ μετ’ ὀλίγον ἦκέν τε ὁ Πολέμαρχος καὶ Ἀδείμαντος ὁ τοῦ Γλαύκωνος ἀδελφὸς καὶ Νικήρατός τε ὁ Νικίου καὶ ἄλλοι τινὲς ὡς ἀπὸ τῆς πομπῆς.

καί μοι ὁ Πολέμαρχος εἶπεν· ὦ Σώκρατες, δοκεῖς μοι ὑμεῖς ἰέναι ὡς εἰς ἄστυ ἀπιόντες. οὐ γὰρ οὖν; ἦν δ’ ἐγώ. ὁρᾷς οὖν, ἔφη, ὅτι ἡμεῖς πολλοί ἐσμεν; πῶς γὰρ οὔ; ἦν δ’ ἐγώ. ἢ τοίνυν τούτων κρείττους γένεσθε ἢ αὐτοῦ μένετε.

καὶ ἐγὼ εἶπον· ἔτι τοίνυν, ἦν δ’ ἐγώ, μία λείπεται ἡμῖν ἐλπίς, εἰ πείσομεν ὑμᾶς ἡμᾶς ἀφιέναι. ἆρ’ οὖν ἂν δύναισθε, ἔφη, πεῖσαι μὴ ἀκούοντας; οὐδαμῶς, ἦ δ’ ὁ Γλαύκων. ὡς τοίνυν μὴ ἀκουσομένων, οὕτω διανοεῖσθε.

καὶ ὁ Ἀδείμαντος εἶπεν· ἦ καὶ οὐκ ἴστε ὅτι ἑσπέρας λαμπάς ἔσται ἀφ’ ἵππων τῇ θεῷ; ἀφ’ ἵππων; ἦν δ’ ἐγώ. καινόν γε, ἦ δ’ ὃς. λαβόντες δὲ λαμπάδας διαδώσουσιν ἀλλήλοις θεόντες ἐπὶ τῶν ἵππων· ἢ πῶς λέγεις; οὕτω, ἔφη ὁ Πολέμαρχος· καὶ πρὸς τούτῳ παννυχὶς ποιήσουσιν, ἣν ἄξιον θεάσασθαι.

διατρίψαντες γὰρ μετὰ τὸ δεῖπνον τήν τε παννυχίδα θεασόμεθα καὶ συνἐσόμεθα πολλοῖς τῶν νέων αὐτόθι καὶ διαλεξόμεθα. ἀλλὰ μένετε καὶ μὴ ἄλλως ποιεῖτε. καὶ ὁ Γλαύκων· χρὴ γάρ, ἔφη, μένειν. καὶ ἐμοὶ οὖν ἔδοξεν οὕτως ποιητέον εἶναι.

ἤϊμεν οὖν εἰς Πολεμάρχου. καὶ αὐτόθι ἐτύχομεν Λυσίαν τε καὶ Εὐθύδημον τοὺς τοῦ Πολεμάρχου ἀδελφούς, καὶ Θρασύμαχον τὸν Χαλκηδόνιον καὶ Χαρμαντίδην τὸν Παιανιέα καὶ Κλειτόφωντα τὸν Ἀριστωνύμου. καὶ δὴ καὶ Κέφαλος ἐντὸς ἦν ὁ τοῦ Πολεμάρχου πατήρ.

καί μοι πάνυ γέρων ἐφάνη· διὰ γὰρ χρόνου αὐτὸν ἑωράκη. ἐκάθητο δὲ στεφανωμένος ἐπὶ δίφρου τινὸς τεθυκώς ἐν τῇ αὐλῇ· καὶ γὰρ ἦν αὐτῷ θυσία τις. ἐκαθεζόμεθα οὖν αὐτοῦ παρὰ κύκλῳ ἐπὶ θρανίων τινῶν.

ἰδών οὖν με ὁ Κέφαλος ἀσπάζεται τε καὶ εἶπεν· ὦ Σώκρατες, οὐ πυκνὸς ἡμῖν καταβαίνεις εἰς Πειραιᾶ. καίτοι χρῆν· εἰ μὲν γὰρ ἐγὼ ἔτι οἷός τε ἦ ῥᾳδίως πορεύεσθαι εἰς τὸ ἄστυ, οὐδὲν ἂν ἔδει σὲ δεῦρο ἰέναι, ἀλλ’ ἡμεῖς ἂν παρὰ σὲ ᾖμεν· νῦν δὲ σὲ χρὴ πυκνότερον δεῦρο ἰέναι.

ὡς εὖ ἴσθι ὅτι ἔμοιγε ὅσον αἱ ἄλλαι αἱ κατὰ τὸ σῶμα ἡδοναὶ ἀπομαραίνονται, τοσοῦτον αὔξονται αἱ περὶ τοὺς λόγους ἐπιθυμίαι τε καὶ ἡδοναί. μὴ οὖν ἄλλως ποίει, ἀλλὰ καὶ τοῖσδε τοῖς νεανίσκοις σύνισθι καὶ δεῦρο παρ’ ἡμᾶς φοίτα ὡς παρὰ φίλους τε καὶ πάνυ οἰκείους.

καὶ ἐγὼ εἶπον· καὶ μὴν χαίρω γε, ὦ Κέφαλε, διαλεγόμενος τοῖς πάνυ πρεσβύταις· δεῖ γάρ, οἶμαι, παρ’ αὐτῶν πυνθάνεσθαι, ὥσπερ ὁδόν τινα προεληλυθότων ἣν καὶ ἡμᾶς ἴσως δεήσει πορεύεσθαι, ποῖά τίς ἐστιν, χαλεπὴ καὶ τραχεῖα ἢ ῥᾳδία τε καὶ εὔπορος.

καὶ δὴ καὶ σοῦ ἡδέως ἂν πυνθανοίμην ὅτι σοι φαίνεται τοῦτο ὃ οἱ ποιηταὶ ἐπὶ τὸ γῆρας τοῦτο δὴ καλοῦσιν, ἐπειδὰν ἐν τῷ ἡλικίᾳ γένῃ· πότερον χαλεπὸν εἶναι τὸ ζῆν, ἢ τί ἂν ἀπαγγείλαις περὶ αὐτοῦ;