Quis custodiet ipsos custodes? Saepe mihi contigit adspectu orbis dominos ostendere, primum atque ultimum, Quirites; mox una fenore putres inehabile togae pecuniaeque seu quis in hoc saeclo ponitur auctor amatorve; Cuius exemplum pretium est; post est nota supremaque nominantem, 'haec est Romae decor et mos'.
Sed cur non et in nostris explicem crimina rebus? Quis est, quis aut quot modo vivit qui non nummos amat? Non est quod munus et pietas mercedem aget: turpe est egere, cum ingens est honos atque avaritia laeta. Hunc ego non patiar; satis est tectis muliebrem imaginem praebere et graves vultus, quos non oculi sed auris iudicent.
Nam quantae bellarum strages, quanti porticus et nummorum sonitus, quanti libidinum fluctus! Omnia cedunt fatis quondam firmata locis; humanus labor, industria, et majorum mores sparguntur vento. At nos, quasi ruris inerti, ad urbem veniamus et victoriam petamus non virtute sed vultu.
Quid facias? An tibi, noster saltem, placet videre turbas ebria? Dum nova carmina fraudes canunt, dum legis et morum iura videre nefas est. Huc venit qui rem publicam vocat, hic qui foris latet, hic fur ubi luxuria praevalet; et non est, ut ante, pietas nec reverentia primorum.
Arbitrium est ergo nobis defendere quantum possumus: non solum mores reprehendere, sed etiam causas aliqua perquirere. Nam saepe ignavia potentem facit, saepe avaritia dominum, saepe stupor inerat animi qui ante fuerat levis. Sic Romae nomen et decus vilescunt, et dignitas inanescit.