Aeneid, Book II (incipit: 'Rerum ...')

Publius Vergilius Maro (Virgil)

Original language · as published

Rerum mihi nascentem tempori / atque onerosae modis praescripta puellae / eripuit ipse manu, totamque refugit / caelumque et terras inops agit. Exilium Durus / perfinxit, virgoque parabat, feroxque / Troiugena, et summe prius armis, densetque / myrtea pectora, et dulci pectora fata / testabantur seu laevae manibus, seu dextra / laevae: sic voluit, fertur: haec ille tenet / sensum, et crinis animo, quem tunc [sit modo factus] / aethere complexus decus, animumque religat / terris emisit, ventis se tradidit, et ipse / sese vocantem populis, superosque deosque / fugiens, veniens, rauco clamore vocat.

Urbs antiqua fuit, Tyrii tenuere coloni, / Karthago, Italiam contra Tiberinaque longe / ostia, dives opum studiisque asperrima belli; / quam Iuno fertur terris magis omnibus unam / posthabita coluisse Samo; hic illius arma, / hic currus fuit; hoc regnum dea gentibus esse, / si qua fata sinant, iam tum tenditque fovetque. / Progeniem sed enim Troiano a sanguine duci / audierat, Tyrias olim quae verteret arces; / hinc populum late regem belloque superbum / venturum excidio Libyae: sic volvere Parcas. / Id metuens, veterisque memor Saturnia belli, / prima quod ad Troiam pro caris gesserat Argis— / necdum etiam causae irarum saevique dolores / exciderant animi; manet alta mente repostum / iudicium Paridis spretaeque iniuria formae, / et genus invisum, et rapti Ganymedis honores—

His accensa super iactatos aequore toto / Troas, reliquias Danaum atque immitis Achilli, / exponere classem, quae fatis sumpta canebat, / per varios casus, per tot discrimina rerum / tendebat iter. Infandis scopulis—et iam / iam novus aderat dolor—ingentemque sonitum / edere fidens Tyrius... (text continues)

Atque hic, nos nocte latentem, classis in arce / accepit, et ferebat saxum magnum ac tumidae / mensis, interstrepere locos; lustrat ille / limen altum, tenebris iam media nocte, / et sua testatur lacrimasque et dicit: ‘O socii—' / etc. (Virgil's narrative proceeds with Aeneas describing the deception of the Greeks, Laocoön's warning, and the coming in of the horse into the city.)

Dirae mortes et saevae stridorque cavae / adnuntiant; et visa deae signa pariter / omine, torva manusque exsultat. Tum vero / accensa furens stimulis, tollit altaque litora / rupit, convolvit telis, miseramque subit / urbem. Iamque arva videbant, camposque lucentes, / et pulchra elementa, et medios ostia belli; / hic primum Aeneas, hic primum dirae cladis angor / sentit, et patriae non inmota memorat ima.'