Ἐστὶ δὲ Μούσας ἑπτὰ ὑπάρχουσας, ὧν ἑκάστης ἔργον ἑστὶν ἀριστεύειν ἀλλήλων· μάλιστα δὲ τὰς περὶ ἱστορίας ἐπίκεινται δεῖπνον ἀνάγκης ἀνδροφόνοις. οἱ μὲν γὰρ Ἀἰολεῖς τὰ ἐν Ἀστυπάλαιᾳ κατέχουσιν, οἱ δὲ Ἀττικοὶ τὰ περὶ Ἀθήνησιν, οἱ δὲ Δωριεῖς τὰ περὶ Λακεδαίμονα, ἃ μὲν καὶ γὰρ ἐν τοῖς χρόνῳ βαδίζει· οἱ δὲ Ἀχαιοί, οἳ οὐ μικρὸν ἐν Ἑλλάδι ἐνίσαντες, ἔργα καὶ λόγους πολλοὺς ἐχειροτέχνησαν.
Τοῖς μὲν ἄρα Ἕλλησιν ἐπιτήδειον ἦν ὁ Ἡρόδοτος ἀναγράψαι τὰ μὲν ἀπὸ τοῦ παλαιοῦ χρόνου ἔργα, τὰ δ᾽ ἐκ τῶν νεωτέρων γιγνόμενα, ἣν ἂν ἡ αἰτία εἴη τῶν τῶν ἐθνῶν, διὰ τῶν ὧν ἐν τοῖς χρόνῳ ἔσται.
Πρῶτον μὲν οὖν Κροῖσον τὸν Λυδῶν βασιλέα καὶ Σόλωνος τὸν Ἀθηναῖον διηγούμεθα· ὅσα μὲν οἱ νόμοι καὶ αἱ παράδοσεις οἱ πρὸς τοῖς ἄλλοις ἐνὶ τῇ Ἑλλάδι συνίενται, ταῦτα λεκτέον.
Κροῖσος δὲ ἦν δυνατὸς πρὸς τὸν πλοῦτον· καὶ ὅλῃ τῇ Λυδίᾳ τότε ἦν ὁ ὑπ᾽ αὐτοῦ χρυσός· καὶ αὗται αἱ πλουσίαι αὐτὸν ἐποίησαν ὑπερήφανον. ἔλεγον δὲ οἱ Λυδοί, ὅτι Κροῖσος ἦν ὧν ἂν τυχὼν ἀνὴρ τῶν πλουσίων.
Ὅτι δὲ Σόλων ἦν ἄνδρα φημί· ὁ μὲν Ἀθηναῖος ἐγένετο, εὐνομίαν καὶ νόμους πολλοὺς ἐπὶ τῆς πόλεως ἔστησε, καὶ τοὺς Ἀθηναίους ἐξ ἀγροικίας προήγαγε ἐς τὴν πολιτείαν. οὗτος ὁ Σόλων ἐνιαυτὸν μὲν ἐπὶ τῷ ἄρχειν τῆς πόλεως οὐκ ἐνείχθη, ἀλλὰ νόμους καὶ παιδείαν ἀπέδωκε πολλὴν.
Κροῖσος ἔθελεν εἰδέναι πότερον εἴη τὸν βίου κύκλῳ εὐδαίμονα ἢ δυσδαίμονα· καὶ οὖν Σόλωνα προσήγαγε καὶ πλουσίου τό τὸν ἄνδρα ἀμφισβήτησεν. οἱ δὲ ἀνδρῶν οἱ παρεῖναι ἐθαύμαζον· Σόλων δὲ πολλὰ εἶπε περὶ τῆς εὐδαιμονίας καὶ ἀνθρώπων μοίρας.
Ὅτε δὲ ὁ Κροῖσος τῷ Σόλωνι εἶπε, 'Σόλων', ἔφη, 'ἐγώ σε πλούτου ἔχοντα καὶ ἀρχὴν βασιλείας ἐκείνης ἡγοῦμαι μακαρίαν· εἶπές μοι, οὐκ ἀποκτενεῖς μοι; ἐὰν γὰρ μὴ μὴν, οὐκ ἀντέξω', ὁ δὲ Σόλων ἀκούσας ἔφη, 'ὦ Κροῖσε, οὐ κρίνω ἀπὸ τῆς φήμης τὴν εὐδαιμονίαν, ἀλλὰ ἀπὸ τῆς ἐσχάτης μοίρας· οὐ γὰρ ὁ πλοῦτος μόνον ἄνθρωπον μακάριον ποιεῖ.'
Καὶ ὅτε ὁ Κροῖσος ἐλυμήνετο τῇ γνώμῃ τοῦ Σόλωνος, ἐμῆνυσε ἐπ᾽ αὐτῷ καὶ ἐκέλευσε φονεύειν· ἐπεὶ μὲν οὖν ἔπαυσεν ὁ Σόλων, ὁ Κροῖσος καὶ οἱ οἱ ἡγέμονες οἱ πέρι ἔλαβον σπουδὰν ἐν τοῖς λόγοις.
Τὰ δὲ περὶ τοῦ Κροίσου κακὰ πολλὰ ἔποντο· ἔτι μὲν οὖν τὰ πρᾶγματα ἐν Λυδίᾳ ἔβλαπτον, καὶ πόλει καὶ οἴκοις· οἱ φίλοι αὐτοῦ πολλοὶ ἦσαν οἱ τῷ πρὸς τὴν τύχην ἀπιστοῦντες, καὶ ἐν τῷ τέλει Κροῖσος ἔπαθε συμφοράν μεγάλην.
Τὴν δὲ ἱστορίαν ταύτην ἔγραψα, ὡς ἔπος ἐστὶν, ἵνα μνημονεύωνται ἀνθρώπων αἱ μοῖραι καὶ αἱ πράξεις, καὶ μὴ τὰ ἀπὸ χρόνων ἐγκαταλελησμένα ἀπολήθωσιν. οὕτως μὲν οὖν ἔχει τὰ περὶ Κροίσου καὶ Σόλωνος, ὥστε καὶ τὰ ἄλλα βιβλία ἔπειτα ἀκολουθήσειεν.