Quoniam a fratribus nostris, qui ceteris paulo prius ad felicem atque laudabilem vitam pervenerunt, de magnitudine divini beneficii et de gratiarum actione diligentius nostram admonitionem poscunt, necesse est et nobis, quod ad ordinem refert, pro debutis honoribus et debita reverentia memoriæ tradere, quid de zelo ecclesiastico in Anglia a prima oblatio Christi verbo convertendi gentis incipiendum fuerit.
Anno ab incarnatione domini DCCXXX, epistola reverendi patris nostri, domni Ceolfridi abbatis, et aliae litterae ab aliis bonis viris pergerunt ad me, ut de historiae huius generis operis compositione, quatenus mihi divina ubertas mentis inspiraverit, scripta conscribam. Quod cum libenter fecerim, nec modico nimis labori dedecoris anguisti, primo liber hic inchoatur.
Inter primos igitur qui Anglos ad fidem redigerunt, merito jubetur sanctus Augustinus, quem beatus Gregorius, pontifex Romanus, missa cum aliis monasteriis ad regendam nobis missionem in Brittaniam misit. Nam cum in regno Anglorum discessisset illi, praedictus pontifex, de regno vestrae salutis ad ipsos deferrentur praescripti fratres, dixit se in sacerdotalem officium congregasse, ut quaecumque ad conversionem gentis fieri possent, diligentia et prudentia studeret exerceri.
Huius Augustini autem actus initia non absunt a memoria; ipsi quandam prius Walpurgam sequentem et alios coepit congregare que in Britanniam venerunt. Ad regem autem Anglorum, nomine Ethelberctum, cum pervenerunt, qui tunc regnabat in Cantia, per reverendi patris sermonem fidem suscepit, et permittebat ut piae institutiones et sacrae legis praecepta in regni sui populum ingererentur.
Postea vero, quantum ad populi conversio decreverat, cultus divini mysterii, sacramentorum regimen atque monasteriorum institutio precisa sunt. Qui quippe fidem susceperunt, baptismo rite initiati, sacris canonibus et moribus ecclesiasticis moderati sunt. Quamvis autem inter Anglos plura diversa mores atque ritus prius viguerint, tamen per laboriosos episcopos et abbates concordia paulatim restituta est.
Neque tamen tota conversio sine difficultatibus expeditissima fuit. Multa impedimenta, sive principum animorum aevariance, sive veterum ritum inertia, instabant. Sed per divinae gratiae impulsionem, et constantiam illorum qui pastorali munere fungebantur, superatae sunt, et ecclesiae edificatio firmata paulatim processit.
Hi igitur primi Anglorum conversionis actus et ecclesiastici instituti, dum ad posteriores aevos traduntur, non solum memoriam renovant, sed etiam exemplo produnt, quomodo in humilitate mentis et in credulitate firmiter tenendo, populus barbarus per Dei misericordiam in redemptorum numerum translatus est.